ตรวจสอบโดย ผศ.พญ.อิสรา โภคาวัฒนา (Retina Specialist / Ophthalmologist)

เขียนโดย นาย ฉัตรณรงค์ ฉายประทีป · อัปเดตล่าสุด 5 September 2026

ทำไมลูกถูกทักว่าซน ทั้งที่จริงอาจแค่มองไม่ชัด

สายตาสั้นในเด็กเป็นปัญหาที่พบบ่อยแต่มักถูกมองข้าม การมองเห็นเป็นหนึ่งในประสาทสัมผัสหลักที่เด็กใช้เรียนรู้และทำความเข้าใจโลกรอบตัว หากเด็กมีปัญหาสายตาและไม่ได้รับการแก้ไขที่เหมาะสม อาจส่งผลต่อพัฒนาการและการเรียนรู้ได้ เด็กบางคนถูกมองว่าซนและสมาธิสั้น หรือเรียนรู้ช้า ทั้งที่ความจริงแล้วอาจเกิดจากการที่เขามองโลกได้ไม่ชัดเจนเหมือนเด็กคนอื่นเท่านั้น

ลูกจะสายตาสั้นไหม ดูจากพ่อแม่ได้เลยหรือเปล่า?

สายตาสั้นเป็นภาวะที่มีความเกี่ยวข้องกับกรรมพันธุ์ค่อนข้างชัดเจน หากพ่อหรือแม่คนใดคนหนึ่งมีสายตาสั้น โอกาสที่ลูกจะมีสายตาสั้นตามจะเพิ่มขึ้น และยิ่งเพิ่มมากขึ้นไปอีกหากทั้งพ่อและแม่มีสายตาสั้นทั้งคู่ อย่างไรก็ตาม กรรมพันธุ์ไม่ใช่ปัจจัยเดียวที่กำหนดว่าลูกจะสายตาสั้นหรือไม่ ปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อมและพฤติกรรมการใช้สายตาก็มีบทบาทสำคัญไม่แพ้กัน

จอมือถือ แท็บเล็ต ทำให้ลูกสายตาสั้นเร็วขึ้นจริงไหม?

ปฏิเสธไม่ได้เลยว่ายุคนี้เด็กๆมีการใช้งานหน้าจอเร็วกว่าเมื่อก่อนมาก จึงมักมีการใช้สายตาระยะใกล้เป็นเวลานาน การมองในที่มืดเกินไป หรือแม้กระทั่งการขาดกิจกรรมกลางแจ้ง ทั้งหมดที่กล่าวมาล้วนก่อให้เกิดภาวะสายตาสั้นได้ง่ายขึ้นทั้งสิ้น การใช้เวลากลางแจ้งมากขึ้นเป็นหนึ่งในปัจจัยที่ช่วยลดความเสี่ยงของภาวะสายตาสั้นในเด็กได้

ถ้าพบว่าเด็กมีภาวะสายตาสั้นแล้ว ต้องแก้ไขทันทีไหม?

คำตอบ: ควรแก้ไขทันที หรือควรชะลอการเพิ่มขึ้นของค่าสายตาสั้นตั้งแต่เนิ่นๆ ไม่ให้ค่าสายตาสั้นเพิ่มขึ้นมากเกินไป เนื่องจากค่าสายตาสั้นที่เพิ่มขึ้นในเด็กส่วนใหญ่เกิดจากการที่กระบอกตายาวขึ้น ความยาวของกระบอกตาที่เพิ่มขึ้นนี้จะทำให้จอประสาทตาบางลงด้วย ทำให้มีความเสี่ยงในการเกิดโรคทางจอประสาทตาได้ง่ายขึ้น ยิ่งค่าสายตาสั้นมากเท่าไหร่ ความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนทางจอประสาทตาก็ยิ่งสูงขึ้นตามไปด้วย

แค่มองชัดพอไหม หรือต้องคุมค่าสายตาไม่ให้พุ่งด้วย?

การควบคุมค่าสายตาสั้นในเด็กไม่ใช่เพื่อให้การมองเห็นคมชัดที่สุดเพียงอย่างเดียว แต่เป็นการลดความเสี่ยงที่จะเกิดปัญหาอย่างอื่นในอนาคต เช่น ภาวะตาขี้เกียจในเด็กเล็กที่มีสายตาสั้นมากและไม่ได้รับการแก้ไขตั้งแต่ต้น หรือปัญหาเกี่ยวกับจอประสาทตาในระยะยาวเมื่อค่าสายตาสั้นสูงขึ้นเรื่อยๆ

แล้วต้องคุมสายตาลูกให้สั้นไม่เกินระดับไหน?

โดยหลักการทั่วไป ยิ่งควบคุมค่าสายตาสั้นให้อยู่ในระดับต่ำได้มากเท่าไหร่ ก็ยิ่งลดความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนทางจอประสาทตาในระยะยาวได้มากขึ้นเท่านั้น จักษุแพทย์จะเป็นผู้ประเมินและกำหนดเป้าหมายที่เหมาะสมกับเด็กแต่ละคน โดยพิจารณาจากอายุ อัตราความก้าวหน้าของสายตาสั้น และปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ ร่วมด้วย

มีทางเลือกอะไรบ้าง ที่ช่วยชะลอสายตาสั้นของลูกได้

คำถามที่พบบ่อย FAQ